10. Makrorozkazy i kombinacje klawiszy

  Makrorozkazy są skryptami zawierającymi teksty przeznaczone do nadania i polecenia dla programu. Teksty mogą zawierać specjalne symbole zastępowane na bieżąco przez odpowiadające im informacje na przykład znak korespondenta - tzw. metasymbole. Makrorozkazy są wywoływane za pomocą przycisków na ekranie bądŸ podanych dalej klawiszy i ich kombinacji.
    Makrorozkazy dostępne w MMTTY mogą ułatwić zarówno codzienną pracę w eterze jak i uczestnictwo w zawodach czy ekspedycjach DX-owych.
    Przyciski służące do wywołania skryptów są podzielone na dwie grupy. Pierwsza z nich składająca się z 16 przycisków znajduje się w œrodku górnej częœci głównego okna, a druga, do której należą 4 przyciski leży powyżej okna nadawczego. Dodatkowych 9 skryptów można wybrać z rozwijanej listy znajdującej się również na pasku oddzielającym okno nadawcze od odbiorczego.
    Grupy te różnią się między sobą:
- możliwoœcią wywołania z klawiatury;
- reakcją na polecenia \ i # w nich zawarte;
- działaniem w przypadku gdy zaczynają się od tekstu.
Rozważmy kolejno wymienione grupy skryptów.

Grupa 1 (przypisana do 16 przycisków u góry okna)
Skrypty tej grupy są przeznaczone do pracy w zawodach i ekspedycjach DX-owych albo ogólniej do użytku w trakcie QSO.

- Symbol \ (ukoœnik) na początku skryptu powoduje skopiowanie jego zawartoœci do okna nadawczego i rozpoczęcie nadawania.
- Ten sam symbol znajdujący się na końcu skryptu powoduje zakończenie nadawania i przejœcie na odbiór.
- Symbol # na początku skryptu powoduje skopiowanie jego zawartoœci do okna nadawczego ale nie powoduje przejœcia na nadawanie.
- Ten sam symbol na końcu skryptu powoduje jego powtórzenie. cykliczne wykonywanie skryptu trwa aż do momentu naciœnięcia przycisku "TX" lub "TXOFF".
- Skrypty zawierające na początku tekst (bez żadnego z wymienionych symboli) powodują nadanie tekstu bez kopiowania go do okna nadawczego.
Skrypty tej grupy noszą oznaczenia M1 - M16. Skrypty M1 - M5, M13, M15 i M16 są przygotowane przez autorów programu ale ich zawartoœć może być zmodyfikowana przez operatora stacji. Sposób modyfikacji podano w dalszym ciągu instrukcji.
Skrypty mogą być także wywoływane za pomocą następujących klawiszy i kombinacji:

M1	Ctrl+1		M5	Ctrl+5		M9	Ctrl+9		
M2	Ctrl+2		M6	Ctrl+6		M10	F10
M3	Ctrl+3		M7	Ctrl+7		M11	F11		M15	F7
M4	Ctrl+4		M8	Ctrl+8		M12	F12		M16	F6

Grupa 2 (przypisana do przycisków na pasku dzielącym okna nadawcze i odbiorcze)
Makrorozkazy grupy 2 oferują funkcje często używane w trakcie QSO.



- Symbol \ (ukoœnika) umieszczony na początku skryptu powoduje skasowanie zawartoœci okna nadawczego.
- Ten sam symbol znajdujący się na końcu powoduje zakończenie nadawania i przejœcie na odbiór.
- Symbol # na początku skryptu rozpoczyna nadawanie.
- Rozpoczęcie skryptu od tekstu powoduje umieszczenie tekstu w oknie nadawczym bez rozpoczęcia transmisji.
- Wszystkie teksty zawarte w skryptach drugiej grupy są kopiowane do okna nadawczego przed ich nadaniem.

    Skrypty drugiej grupy mogą być wywoływane za pomocą klawiszy funkcyjnych F2 - F5.

Grupa 3 (skrypty wybierane z rozwijanej listy na pasku dzielącym okna)
Teksty zawarte w wybranym skrypcie są kopiowane do okna nadawczego. Symbole \ i # mają takie samo znaczenie jak w grupie 2. Skrypty nie mogą być wywoływane za pomocą klawiatury.
- Symbol \ (ukoœnika) umieszczony na początku skryptu powoduje skasowanie zawartoœci okna nadawczego.
- Ten sam symbol znajdujący się na końcu powoduje zakończenie nadawania i przejœcie na odbiór.
- Symbol # na początku skryptu rozpoczyna nadawanie.
- Rozpoczęcie skryptu od tekstu powoduje umieszczenie tekstu w oknie nadawczym bez rozpoczęcia transmisji.
- Wszystkie teksty zawarte w skryptach drugiej grupy są kopiowane do okna nadawczego przed ich nadaniem.



    Skrypty mogą być używane w dowolny sposób w trakcie pracy w eterze. Warto zauważyć, że skrypty grupy 2 są wywoływane za pomocą pojedyńczego klawisza co predystynuje je do wykorzystania w sytuacjach najczęœciej występujących jak np. nadawanie powitań ("DEAR"), pożegnań ("BTU"), wywołań ("1X1") i standardowych odpowiedzi ("ANS"). Operator stacji może dowolnie zmienić zawartoœć skryptu i wybrać inne klawisze wywołujące.
    Skrypty wybierane z listy mogą zawierać dłuższe teksty przeznaczone do nadania w trakcie łącznoœci albo do wykonywanie rzadziej potrzebnych funkcji. Operator może przypisać niektórym z nich klawisze służące do wywołania. Mogą to być nawet pojedyńcze klawisze używane dla grupy 2. Oczywiœcie należy przedtem przypisać skryptom grupy 2 inne wywołania.

10.1. Modyfikacja skryptów
    W celu zmodyfikowania skryptu albo zmiany podpisu na przycisku należy nacisnąć wybrany przycisk za pomocą prawego klawisza myszy. Otwierane jest okno zawiarające pola służące do wprowadzenia treœci skryptu, do wyboru klawisza wywołującego ("Short Cut") oraz podpisu na przycisku ("Name"). Tekst i nazwa są wpisywane przez operatora stacji natomiast skrót jest wybierany z rozwijanej listy. Przycisk "Commands" ("Polecenia") wywołuje spis dozwolonych poleceń, które mogą być użyte w skrypcie. Przycisk "Color" ("Kolor") pozwala na wybranie koloru podpisu na przycisku wywołującym skrypt. Przycisk "TX" służy do nadania na próbę treœci skrypru. Pole "Repeat" ("Powtarzanie") służy do nastawienia czasu odstępu między kolejnymi powtórzeniami skryptu. Czas powawany jest w 1/10 częœci sekundy np. 40 x 0,1 = 4 sek. Wartoœć 0 oznacza brak powtarzania. Przycisk "Clear" ("Kasuj") kasuje tekst skryptu. Po zakończeniu definiowania skryptu należy go zapisać za pomocą przycisku "OK". "Cancel" ("Zignoruj") zamyka okno bez uwzględnienia zmian.



    Inną możliwoœcią jest naciœnięcie przycisku "Edit" ("Edycja") lub menu "Edit Macro Buttons" ("Edycja makrorozkazów") z głównego menu albo odpowiadającej mu kombinacji ALT-M. Wyœwietlana jest wówczas karta konfiguracyjna "TX", na której należy nacisnąć lewym klawiszem myszy pożądany przycisk z nazwą skryptu. Powoduje to otwarcie opisanego powyżej okna edytora skryptów. Dla przycisków wywołujących niedostępnych w danym momencie (wyœwietlonych w kolorze szarym) jest to jedyny sposób modyfikacji odpowiadającego im skryptu.




10.2. Rozkazy i metasymbole
    W skryptach rozkazowych mogą być użyte następujące rozkazy i metasymbole:

1) Rozkazy
\ - symbol znajdujący się na początku skryptu 1 grupy powoduje skopiowanie tekstu do okna nadawczego i natychmiastowe nadanie go. Teksty nie zawierające ukoœnika na początku są nadawane bez skopiowania do okna nadawczego.

\ - w skryptach grupy 2 i 3 ukoœnik znajdujący się na początku powoduje skasowanie zawartoœci okna nadawczego.

\ - ukoœnik znajdujący się na końcu skryptu 2 i 3 grupy powoduje przejœcie na odbiór.

# - symbol znajdujący się na początku skryptu z 1 grupy powoduje skopiowanie tekstu do okna nadawczego ale bez automatycznego przejœcia na nadawanie.

# - symbol na końcu skryptu grupy 1 oznacza powtarzanie skryptu.

# - w grupie 2 i 3 symbol na początku powoduje przejœcie na nadawanie i transmisję tekstu. Teksty nie zawierające # na początku są nadawane dopiero po przejœciu na nadawanie za pomocą przycisku "TX".

2) Metasymbole (są zastępowane przed nadaniem przez rzeczywiste dane)
%c - zastępowany przez znak korespondenta (z pola "Call" - "Znak").
%f - GM/GA/GE (patrz dalej).
%g - powitanie – HELLO/GOOD MORNING/GOOD AFTERNOON/GOOD EVENING (patrz dalej).
%m - własny znak.
%n - imię korespondenta (z pola "Name" - "Imię").
%q - QTH korespondenta.
%r - raport otrzymany od korespondenta (z ew. numerem kontrolnym w zawodach).
%s - nadawany raport.
%t - czas UTC czterocyfrowo.
%D - data odpowiadająca czasowi UTC (np. 2000-SEP-05).
%E - koniec skryptu.
%F - znak przełączenia na cyfry.
%L - znak przełączenia na litery.
%M - nadawany numer kontrolny w zawodach (bez RST).
%N - odebrany numer kontrolny w zawodach (bez RST).
%R - tylko odebrany raport RST bez ew. numeru kontrolnego (z pola "RST").
%T - czas UTC w formacie gg:mm (np. 17:44)
^ - oczekiwanie przez 1 sekundę.
_ - znak mark.
~ - koniec znaku mark (wyłączenie noœnej).
[ - wyłączenie nadawania wypełniaczy (ang. diddle)
] - włączenie nadawania wypełniaczy.

Odpowiedniki %f i %g są zależne od czasu lokalnego korespondenta. Czas obliczany jest na podstawie jego znaku (strefy, w której szajduje się jego kraj).

Definicja dla numeru kontrolnego może wyglądać jak następuje: [%R-%N-%N].

W celu umieszczenia odebranego znaku w polu "Call" ("Znak") wystarczy najechać na niego myszą w oknie odbiorczym. W celu umieszczenia odebranego imienia w polu "Name" ("Imię") należy najechać na nie myszą w oknie odbiorczym i nacisnąć jej lewy klawisz.
Najechanie myszą na grupę trzycyfrową lub dłuższą powoduje zinterpretowanie jej jako nadanego raportu (z ew. numerem kontrolnym) i użycie go w odpowiednich miejscach w skryptach. Końcem grupy jest najbliższy znak odstępu, przykładowo 599WPA jest interpretowane jako raport z numerem kontrolnym a 599 WPA - tylko jako 599.

10.3. Skrypty wykonywane cyklicznie
    W wielu sytuacjach (przykładowo nadawanie wywołania) korzystne jest cykliczne wykonywanie skryptu. W zadanym czasie odstępu program przechodzi automatycznie na odbiór. W celu przerwania cyklu wystarczy nacisnąć okno obiorcze lub nadawcze za pomocą myszy albo wywołać inny dowolny skrypt.
Czas odstępu jest ustalany przez operatora w oknie edytora w polu "Repeat" ("Powtarzanie").




10.4. Klawisze i kombinacje
    Wiele funkcji MMTTY może być wywoływanych za pomocą pojedyńczych klawiszy lub ich kombinacji. Operator stacji może zmieniać przyporządkowanuie klawiszy lub kombinacji albo definiować nowe dla wybranych funkcji. W tym celu należy posłużyć się menu "Edit/Assign ShortCut Keys" ("Edycja/Przypisz klawisze"). Powoduje ono wyœwietlenie tabeli funkcji oraz listy kombinacji. W celu przypisania kombinacji należy najpierw wybrać funkcję a następnie pożądany klawisz lub kombinację. Przycisk " Check Dupe" ("SprawdŸ duplikaty") pozwala na sprawdzenie czy wybrany klawisz lub kombinacja nie są już używane do innego celu.



Wybierając kombinacje należy uważać aby nie użyć kombinacji zajętych przez menu, ponieważ uniemożliwi to ich użycie do otwierania danego menu.

    W domyœlnej konfiguracji programu większoœć z punktów menu i częœć skryptów może być wywoływana za pomocą kombinacji klawiszy. W przypadku menu są to kombinacje klawisza ALT z podaną w menu literą. Menu "File" ("Plik") może być otwarte za pomocą kombinacji ALT-F. W celu skorzystania z któregoœ z punktów menu wystaczy przytrzymyć klawisz ALT i nacisnąć podaną przy nim literę, np. ALT-FA powoduje włączenie rejestracji dŸwięku.
    Użytkownik programu może przypisać podanym dalej funkcjom wybrane przez siebie klawisze lub kombinacje służące do ich wywołania. Niektóre z nich - oznaczone literą W są włączane i wyłączane za pomocą tego samego klawisza (lub kombinacji) tzn. po pierwszym naciœnięciu klawisza następuje włączenie, a po ponownym - wyłączenie. Lista przypisanych klawiszy i kombinacji jest wywoływana za pomocą menu "Edit/Assign ShortCut Keys" ("Edycja/Przypisz wywołania"). W spisie widoczne są też nazwy skryptów nadane im przez użytkownika.

Spis funkcji programu, które mogą być wywoływane za pomocą klawiatury:

Log Received File	Zapis odebranego tekstu w pliku (W).
Send Text	Nadanie pliku tekstowego.
Rx Data to File	Wybór pliku, w ktorym będzie zapisywany odebrany tekst.
Open Log Data File	Otwarcie pliu do zapisu.
Save Data Now	Zapis danych w wybranym pliku.
Record Wave File	Zapis dŸwięku w pliku o formacie wav.
Play Wave File	Odtwarzanie pliku wav dla zdekodowania zawartoœci przez MMTTY.
Seek Play Position	Wyœwietlanie w trakcie odtwarzania suwaka pozwalającego na przewijanie pliku.
Close Play/Record	Zakończenie nagrywania lub odtwarzania pliku dŸwiękowego.
Paste to Tx Window	Wklejenie zawartoœci schowka do okna nadawczego.
Control Panel	Powiększenie okna odbiorczego kosztem górnych elementów okna głównego (W).
Macro Buttons	Przeniesienie przycisków wywołujących skrypty 1 grupy do linii powyżej okna odbiorczego (W).
Scope	Powiększenie okna oscyloskopu w trakcie odtwarzania plików dŸwiękowych.
Clear Rx Window	Skasowanie zawartoœci okna odbiorczego.
Log Data List	Wyœwietl dziennik stacji w postaci spisu.
Current QSO data	Wyœwietl pełne dane bieżącego QSO.
Auto Send CR/LF on Tx	Nadaj CR/LF po naciœnięciu przycisku "TX" (W).
Word wrap on keyboard	Przenoœ pełne wyrazy do następnej linii w oknie nadawczym zamiast przerywać je w œrodku.
Running Mode	Włącz tryb pracy w zawodach (W).
TNC	Włącz emulację TNC.
Setup MMTTY	Wywołaj okno konfiguracyjne MMTTY (alt-o-o).
Setup Logging	Wywołaj okno konfiguracji dzienika pracy (alt-o-l).
External Command 1	Przerwij pracę MMTTY i wywołaj pierwszy z programów podanych w menu "Program".
External Command 2	j.w., drugi z programów na liœcie.
External Command 3	j.w., trzeci z programów na liœcie.
External Command 4	j.w., czwarty z programów na liœcie.
Resume	Wróć do MMTTY.
Suspend	PrzejdŸ do ostatniego z programów wywołanych pod Windows.
Figs	Naciœnij przycisk liter (Fig) (W).
UOS	Naciœnij przycisk "UOS" (W).
Tx	Naciœnij przycisk "Tx" (W).
TxOff	Naciœnij przycisk "TxOff".
QSO	Naciœnij przycisk "QSO" (w zawodach).
QSO on	Naciœnij przycisk "QSO" dla pierwszego skryptu i wypełnij okno "Call" ("Znak"), jeżeli jest puste.
QSO off	Naciœnij przycisk "QSO" dla drugiego skryptu i wpisz łącznoœć do dziennika.
Capture	MMTTY poszukuje znaku i wpisuje go do okna znaku. Po każdym wywołaniu funkcja poszukuje następnego znaku.
Init button	Naciœnij przycisk "Init" ("Początek") co powoduje skasowanie bieżących danych QSO.
Call box	Umieszczenie znacznika w polu znaku.
Name box	Umieszczenie znacznika w polu imienia.
QTH box	Umieszczenie zanacznika w polu QTH.
His RST box	Umieszczenie znacznika w polu odebranego raportu.
My RST box	Umieszczenie znacznika w polu nadanego raportu.
Frequency box	Umieszczenie znacznika w polu częstotliwoœci.
Find	Wyœwietlenie danych ostatniego QSO ze stacją, której znak wywoławczy znajduje się w polu znaku.
Clear	Skasowanie zawartoœci okna nadawczego.
Tx Up	Przewijanie wstecz tekstu w oknie nadawczym.
Tx Down	Przewijanie w przód tekstu w oknie nadawczym.
Tx PUp	Skok o stronę wstecz w oknie nadawczym.
Tx PDown	Skok o stronę w przód w oknie nadawczym.
Rx Up	Przewijanie wstecz tekstu w oknie odbiorczym.
Rx Down	Przewijanie w przód tekstu w oknie odbiorczym.
Rx PUp	Skok o stronę wstecz w oknie odbiorczym.
Rx PDown	Skok o stronę w przód w oknie odbiorczym.
Rx Home	Umieszczenie znacznika na początku tekstu w oknie odbiorczym.
Rx End	Umieszczenie znacznika na końcu tekstu w oknie odbiorczym.
Left char. wait	Zmniejszenie odstępu czasu między nadawanymi znakami.
Right char. wait	Zwiększenie odstępu czasu między nadawanymi znakami.
Left diddle wait	Zmniejszenie odstępu czasu między wypełniaczami.
Right diddle wait	Zwiększenie odstępu między wypełniaczami.
Tx height up	Powiększenie u góry okna nadawczego o linię kosztem odbiorczego.
Tx height down	Zmniejszenie u góry okna nadawczego o linię i jednoczesne powiększenie okna odbiorczego.
Tx LTR	Nadanie znaku przełączającego na litery.
Tx FIG	Nadanie znaku przełączającego na cyfry.
Decrease shift	Powiększenie odstępu częstotliwoœci mark i space.
Increase shift	Zmniejszenie odstępu częstotliwoœci.
Toggle shift	Zmiana odstępu ze 170 Hz na 200 i odwrotnie (W).
IN1- IN4	Wywołanie skryptów grupy 2.
IN2	Naciœnięcie drugiego przycisku skryptu grupy 2.
IN3	Naciœnięcie trzeciego przycisku skryptu grupy 2.
IN4	Naciœnięcie czwartego przycisku skryptu grupy 2.
M1 - M16	Wywołanie skryptów grupy 1.
Ml1 - ML10	Wywołanie skryptów grupy 3.
QM1 - QM5	Inicjalizacja każdego ze skryptów QSO.
MEdit 1 - MEdit 16	Modyfikacja skryptów grupy 1.

    Każdej z wymienionych poważej funkcji można przypisać dowolny klawisz lub kombinację służące do ich wywołania. Użytkownik programu może też dowolnie zmieniać to przyporządkowanie. W przeciwieństwie do nich kombinacje przypisane poszczególnym punktom menu są przypisane na stałe i nie mogą być zmieniane przez użytkownika. Punkty menu są wywoływane (podobnie jak w innych programach pracujących w œrodowisku Windows) za pomocą kombinacji klawisza ALT i litery podkreœlonej w danym punkcie. Punkty nie zawierające podkreœlonej litery mogą być wywoływane tylko za pomocą myszy. Klawisz ALT może pozostać naciœnięty w czasie kilku kolejnych operacji np. otwarcia menu i wywołania jednego z jego punktów - zapisujemy to w skrócie jako np. ALT-O-O (w celu wywołania konfiguracji) zamiast ALT-O ALT-O co sugerowało by naciskanie i puszczanie klawisza ALT za każdym razem. W niektórych punktach menu podane są dodatkowe skróty wywoławcze np. w kombinacji z klawiszem CTRL. Korzystanie z nich nie wymaga otwierania menu. Przykładem najbardziej znanych skrótów wywoławczych są CTRL-X (wytnij), CTRL-C (kopiuj) i CTRL-V (wklej). Kombinacje z klawiszem CTRL mogą być w MMTTY zmieniane przez użytkownika i dlatego należy upewnić się co powodują przed ich użyciem.
    Przykładami kombinacji CTRL w MMTTY są CTRL-L (wywołanie spisu z dziennika stacji), CTRL-S (poszukiwanie w dzienniku), CTRL-T przejœcie na początek dziennika) i CTRL-F (otwarcie okna, w którym wpisuje się kryterium poszukiwania). Naciœnięcie klawisza CTRL i kolejno klawiszy LSTF powoduje otwarcie dziennika stacji i rozpoczęcie poszukiwania od jego początku zgodnie z podanym kryterium (które należy wpisać oddzielnie). Do kontynuacji poszukiwań służy klawisz funkcyjny F3.

---

---

Wydanie z dn. 14.02.2001.
© Prawa autorskie Krzysztof Dąbrowski, OE1KDA.